Osmanlı padişahıyla, şeyhü’l islamıyla, uleması ve vüzerasıyla, sanatkarı ve zanaatkarıyla, cemaatiyle  yaklaşık 250 yıl bu mozaiklerin altında namaz kıldı. Aslında bu gayet bilinen bir  bilgi ama nedense muhafazakar tarihçiler tarafından sürekli gözardı ediliyor. Çünkü günümüzdeki bazı dinsel kabulleri, klasik yargıları aşıyor, gereksiz kılıyor.

En başından resmin olduğu yerde namaz kılınmaz yargısını tarümar ediyor. Hem de bu resimler öyle normal resimlerde değil, Hristiyanlığın bir numaralı sembolleri. Meryem Ana, Çocuk İsa tasvirleri, Bizans İmparatorları ve azizlerin tasvirleri, baş melek tasvirleri.

Osmanlı işte bu tasvirlerin altında namaz kılmakta  hiçbir beis görmüyor.

Osmanlının bu tasvirlerin altında namaz kılmasına dair en önemli kaynak ise bu süre içinde Ayasofya’yı ziyaret eden seyyahların tasvirleri net olarak betimlemeleri. Eğer İstanbul fethedilip Ayasofya cami olarak kullanılmaya başladığında bu tasvirlerin üzerleri sıvayla kapatılsaydı, seyyahlar bu tasvirleri nasıl anlatacaklardı ki 1630-40’lı yıllarda Ayasofya’ya dair izlenimlerini yazan Evliya Çelebi bile bu tasvirleri detaylıca anlatır.

Osmanlının gösterdiği bu genişlik, beraber içiçe yaşamanın bu örnek kullanımı aslında Osmanlının güçlü iken ne kadar komplekssiz, kendine özgüveni olan bir imparatorluk olduğunu gösteriyor. 18. yüzyılın başlarında güçten düşüp, Batı üstün olmaya başlayınca  tasvirler kapatılıyor. Bu durum sadece Osmanlı için değil  muhafazakar tarihçiler ve yazarlar içinde  geçerli aslında.. Belli bir özgüvensizlikleri var ve bu özgüvensizlik onların yargılarını belirliyor.

Ayasofyanın freskleri  altında namaz kılınması konusunu aslında uzun zamandır yazmayı düşünüyordum. Bir türlü diğer yazılarımdan sıra gelmemişti. Ntv Tarih Dergisi’nin Eylül sayısının okurdan köşesinde bir okur bu hadiseyi sormuş. Hayri Fehmi Yılmaz’da yanıtlamış. Okurun soru detaylarını ve Hayri Fehmi Yılmaz’ın yanıtını merak ediyorsanız bu ay  ki Ntv Tarih Dergisi’ni kaçırmayın derim.

Derginin Facebook sayfası: https://www.facebook.com/ntvtarih

Bu yaziya 3 yorum yapilmis.

  • beyt ha mikdash

  • ümmiler bilmese de yüce kuran dahi kesinlikle tevrat ve incil gibi marduk temelli bir dindir.. marduk yani yılanın yuvası… veya mary deck(dock)..

  • osmanlı eğer ümmi ırkından olsa idi, bu tasvir ve freskleri değil, camiyi kökten yıkarlar, taşlarını da hela taşı yapardı. ancak yüksek ve peygamberani bir imana sahip iprani ottoman padişahları, meryemin , ay tanrıçası veya kurandaki tabiriyle el ileh, elleh, isanın da başta ümmi kafir gavm olmak üzre tüm insanlığın kurtarıcısı olduğunu bildiklerinden , hatta kendileri ümmi gavmdan olmadıkları halde fakat isa ümmi gavmdan olduğu halde, ehli hikmet ve selam olduklarından freskleri korumuşlardır. ancak tc döneminde büyük bir yoketme eylemi yapılmıştır… bu tablo da, esasen 3 lü birliktir: meryem kutsal ruhu, kucaktaki isa ise hem oğulu hem de oğulda kendini yoketmiş olan babayı ( yani abba) temsil etmektedir.

Yorum yapmak istermisiniz?

Hazırlamış olduğum bilgi yarışması uygulamasını Google Play'den indirin ▼
------------------------------------------------------

——————————————————-

İstanbul’u eğlenerek öğrenin

———————————————————-

———————————————————–

———————————————————–

————————————————————

———————————————————-

———————————————————-

———————————————————

———————————————————

———————————————————

——————————————————–

————————————————————

——————————————————–

———————————————————

———————————————————–

——————————————————-

———————————————————–

E-mail adresinizi yazın

yeni yazılar posta adresinize gönderilsin
(E-posta adresinize gönderilen linki tıklamayı unutmayın)

——————————————————–

————————————————————

YAZI ETİKETLERİ

———————————————————-

———————————————————

—————————————————————-

Bu sitede emeğe saygı esastır

_______________________________________