İstanbul düğünçiçeği

.

            ” Osmanlı mimarları, mimari süslemelerinin örneklerini pek uzak yerlerde aramayıp, kendi evlerinin bahçelerinde bulunan bitkilerden ve çiçeklerden almışlardı. Çünkü, görebilen için estetik, uzak diyarlarda değil yanıbaşındaydı, bahçesindeydi insanın. Bu yüzden Osmanlı mimarları çiçek süslemesi olarak en fazla fasulyeyi sevdi, fasulyeyi tercih etti. Uzun zaman taht sahibiydi fasulye, ta ki İstanbul Düğünçiçeği arz-ı endam edene dek.”

.

Düğünçiçeği’nin yaklaşık 400 çeşiti var. Bu 400 çeşitten yaklaşık 75’i ülkemizi mekan eylemiş. Bir tanesi de İstanbul’u. Bu yüzden İstanbul’un adını taşıyor. Latincesi  Ranunculus Constantinopolitanus. Bizcesi İstanbul Düğünçiçeği.

İstanbul Düğünçiçeği, nemli ve gölgeli yerleri sever. Özellikle meşe altlarına bayılır. Parlak sarı renkli çiçekleri daha açmadan, tomurcukken bile çok güzeldir. Güzel derken bizce güzel tabi. İnsanca.

İnsanca diyorum çünkü hayvanlar öyle düşünmez.  Ağuludur düğünçiçeği. Tatsız tuzsuzdur. Çiğnendiği ilk anda ağzı tahriş eder. İlkbaharda bir hayvan zehirlenmişse eğer, fail çoğu zaman bellidir. Düğünçiçeğidir.

İstanbul Düğünçiçeği tek tük çiçeklenmeye Mart ayı itibari ile başlarlar. Nisan itibariyle parkları, koruları kaplarlar. İstanbul’u gelin eylemişlerdir artık. Süslerler, süslerler, süslerler …

Ama sadece tarlaları, bahçeleri süslemezler. Çeşmeleri de süslerler. Hatta, değil İstanbul’un Osmanlının en güzel çeşmesi olan 3. Ahmet Çeşmesi’ni de bolca süslemişlerdir.

OSMANLI KENDİ MİMARİSİNİ AVRUPA’YA ANLATIYOR

Yıl 1873.

Osmanlı Devleti, Viyana’da düzenlenen ve tüm Avrupa ülkelerinin katıldığı Viyana sergisine katılacaktır. Bu sergide devlet, Osmanlı mimarisini Avrupa ülkelerine tanıtmak için bir kitapçık hazırlamaya karar verir. Bayındırlık Bakanı İbrahim Edhem Paşa’nın başkanlığında bir komisyon kurulur ve komisyon üç dilde Usul-ı Mimari-i Osmani adlı bir kitapçık hazırlar.

Bu kitapçıkta Osmanlı kendi  mimari tarihini, Süleymaniye Camii, Selimiye Camii gibi anıtsal yapılarını, mimarlık usüllerini ve mimarlık usüllerinde kullanılan süsleme motiflerini tek tek anlatır.

ESTETİĞİ KENDİ BAHÇESİNDE ARAYAN OSMANLI MİMARLARI

Kitapçığın “Osmanlı mimarlık usüllerinde kullanılan süsleme motifleri ve çiçekler” bölümü oldukça çarpıcı bir şekilde başlar. Aynen aktarıyorum: “Osmanlı mimarları, süslemelerinin örneklerini pek uzak yerlerde aramayıp, kendi evlerinin bahçelerinde bulunan bitkilerden ve çiçeklerden almışlardır.”

İşte bu kadardır! Noktadır! Uzağa gitmeye gerek yoktur. Görebilen için estetik, uzak diyarlarda değil yanıbaşındadır, bahçesindedir.

FASULYE VE DÜĞÜNÇİÇEĞİNİN REKABETİ

Kitapçık bu kısa girizgahtan sonra mimari süslemelerde yoğun olarak kullanılan  fasulyeyi anlatarak devam eder: “Osmanlıların mimari süslemelerinde fasulye yaprakları çok fazla kullanılmıştır. Bu yapraklar ile sırıklara ve duvarlara sarılmakta olan fasulye dalları fazlasıyla uygulanmıştır.”

Anlaşılan uzun zamanlar fasulye Osmanlı mimarlarının çiçek süslemelerinde taht sahibiymiş. Ama bir zaman sonra düğünçiçeğinin bir darbesiyle tahtından indirilmiş.

“ Fakat Sultan 3. Ahmed’in zamanında düğünçiçeğinin mimari süslemelerde önemi en üst düzeye çıkmıştır. Tamamen fasulyenin yerini almıştır. O zaman düğünçiçeği fasulyeden üstün tutulmuş ve yapının başlıca bölümleri çiçekle süslenmiştir. İstanbul’daki Bab-ı Hümayun önündeki çeşmede ( 3. Ahmet Çeşmesi) en güzel örnekleri görülebilir.”

düğünçiçeği 2

3. Ahmet Çeşmesi kitabe altında bulunan İstanbul Düğünçiçeği motifleri

Yorum yapmak istermisiniz?

Hazırlamış olduğum bilgi yarışması uygulamasını Google Play'den indirin ▼
------------------------------------------------------

——————————————————-

İstanbul’u eğlenerek öğrenin

———————————————————-

———————————————————–

———————————————————–

————————————————————

———————————————————-

———————————————————-

———————————————————

———————————————————

———————————————————

——————————————————–

————————————————————

——————————————————–

———————————————————

———————————————————–

——————————————————-

———————————————————–

E-mail adresinizi yazın

yeni yazılar posta adresinize gönderilsin
(E-posta adresinize gönderilen linki tıklamayı unutmayın)

——————————————————–

————————————————————

YAZI ETİKETLERİ

———————————————————-

———————————————————

—————————————————————-

Bu sitede emeğe saygı esastır

_______________________________________